Hai kịch bản El Nino tác động đến Việt Nam

El Nino có thể suy yếu từ đầu năm 2027, nhưng cũng có khả năng kéo dài đến giữa năm, tạo ra hai kịch bản về hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn tại Việt Nam.

Ngày 21/7, Cục Khí tượng Thủy văn (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) công bố Báo cáo dự báo El Nino 2026-2027. Kịch bản thứ nhất El Nino đạt cường độ trung bình đến mạnh, nhưng suy yếu dần trong những tháng đầu năm 2027. Chỉ số nhiệt độ mặt nước biển khu vực Nino 3.4 (vùng biển ở trung tâm Thái Bình Dương) được dự báo từ 1 đến dưới 2 độ C, với xác suất đạt dải cường độ này trong các thời đoạn dự báo khoảng 88-98%.

Với kịch bản này, nhiệt độ tại Việt Nam có thể cao hơn trung bình nhiều năm khoảng 0,5-1 độ C, lượng mưa thiếu hụt 10-20% và dòng chảy trên nhiều lưu vực sông giảm khoảng 10-20%. Nguy cơ hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn gia tăng, đặc biệt tại duyên hải Nam Trung Bộ, cao nguyên Trung Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long, song áp lực có thể giảm khi El Nino suy yếu và mùa mưa năm 2027 bắt đầu.

Khô hạn ở cao nguyên Trung Bộ năm 2024. Ảnh: Đức Hóa

Kịch bản thứ hai xảy ra khi El Nino đạt cường độ rất mạnh và kéo dài đến giữa năm 2027. Chỉ số Nino 3.4 có thể từ 2 độ C trở lên, với xác suất đạt ngưỡng rất mạnh trong các thời đoạn dự báo cao nhất khoảng 60-65%.

Khi đó, nhiệt độ tại Việt Nam có thể cao hơn trung bình nhiều năm 1-2 độ C, lượng mưa thiếu hụt phổ biến 20-40%, cục bộ trên 50% tại Nam Trung Bộ, trong khi dòng chảy trên nhiều lưu vực có thể giảm 20-40%. Nhiều hồ chứa có nguy cơ không tích đủ nước, mùa mưa năm 2027 có thể đến muộn, khiến hạn hán và thiếu nước kéo dài đến giữa năm.

Cục Khí tượng thủy văn đánh giá tác động của El Nino không chỉ nằm ở việc nhiệt độ tăng hay lượng mưa giảm. Trong kịch bản mạnh và kéo dài, các rủi ro có thể nối tiếp và khuếch đại lẫn nhau: mưa ít làm dòng chảy suy giảm, dòng chảy giảm khiến hồ khó tích nước, trong khi nhu cầu tưới và sử dụng điện lại tăng do nắng nóng.

Đồng bằng sông Cửu Long cần đặc biệt theo dõi khi dòng chảy thượng nguồn sông Mekong suy giảm. Nước mặn có thể lấn sâu hơn vào nội đồng, ảnh hưởng đến cấp nước sinh hoạt, sản xuất nông nghiệp và nuôi trồng thủy sản. Mức độ rủi ro sẽ tăng nếu mùa mưa năm 2027 đến muộn.

An ninh nguồn nước và an ninh năng lượng cũng được xác định là hai nhóm rủi ro đáng chú ý. Trường hợp El Nino rất mạnh và kéo dài, lượng nước tích trữ tại các hồ thủy điện trên hệ thống sông Đà, Đồng Nai, Sê San và Sêrêpốk có thể thấp hơn trung bình nhiều năm, làm giảm sản lượng thủy điện và tăng áp lực cung ứng điện trong mùa khô 2027.

Khô hạn, xâm nhập mặn ở Cần Thơ năm 2020. Ảnh: Huy Phong

Nông nghiệp có thể chịu tác động kép khi thiếu nước làm giảm năng suất và tăng chi phí sản xuất, trong khi công nghiệp đối mặt nguy cơ thiếu nước phục vụ sản xuất. Các tác động này có thể lan sang hoạt động kinh tế - xã hội thông qua chi phí năng lượng, cấp nước và nhu cầu hỗ trợ sản xuất tăng lên.

Theo báo cáo, mức độ tác động thực tế không hoàn toàn tỷ lệ thuận với cường độ cực đại của El Nino. Thời gian duy trì hiện tượng, lượng nước tích được trong các hồ chứa, dòng chảy đầu nguồn và thời điểm mùa mưa quay trở lại có thể quyết định mức độ nghiêm trọng của tác động.

Vì vậy, nếu El Nino suy yếu sớm, Việt Nam có thể trải qua một mùa khô với nắng nóng, hạn hán và thiếu nước gia tăng nhưng thời gian tác động được rút ngắn. Ngược lại, nếu El Nino đạt cường độ rất mạnh và kéo dài đến giữa năm 2027, các rủi ro có thể cộng dồn, tạo áp lực đồng thời lên nguồn nước, nông nghiệp, năng lượng và cấp nước sinh hoạt.

Các thời điểm cần theo dõi gồm khả năng tích nước của hồ chứa, lượng nước về các hồ thủy điện, đặc biệt trên hệ thống sông Đà trong tháng 5-6/2027, dòng chảy thượng nguồn sông Mekong và diễn biến xâm nhập mặn tại Đồng bằng sông Cửu Long. Khả năng mùa mưa năm 2027 đến muộn cũng là yếu tố có thể quyết định việc thiếu nước chấm dứt sớm hay kéo dài.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết báo cáo được xây dựng theo hướng chuyển từ dự báo đơn thuần về diễn biến của hiện tượng El Nino sang cảnh báo những tác động cụ thể có thể xảy ra. Cách tiếp cận này nhằm gắn công tác phòng, chống thiên tai với bảo vệ các động lực tăng trưởng kinh tế, qua đó hỗ trợ cơ quan quản lý chủ động chuẩn bị phương án ứng phó thay vì chỉ xử lý khi rủi ro đã xảy ra.

Báo cáo được kỳ vọng trở thành công cụ hỗ trợ tham mưu, tạo nền tảng cho việc chuyển từ ứng phó bị động sang quản trị rủi ro chủ động, góp phần bảo vệ mục tiêu phát triển và duy trì ổn định kinh tế - xã hội. Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã gửi báo cáo đến các cơ quan, tổ chức để nghiên cứu, tham khảo, phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành ứng phó trong thời gian tới.

Xem nhiều nhất

Thủ tướng Lê Minh Hưng trao đổi, tiếp xúc song phương với lãnh đạo nhiều nước

Tin trong nước 1 ngày trước

Thủ tướng Lê Minh Hưng gặp Thủ tướng Australia Anthony Albanese (Ảnh: Dương Giang/TTXVN).Ngày 15/11, trong khuôn khổ tham dự các hoạt động của Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 49 tại Manila, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã có các cuộc gặp song phương và trao đổi với các nhà lãnh đạo Brazil, Canada, Lào, Philippines, Singapore và Australia.Tại các cuộc gặp, Thủ tướng và lãnh đạo các nước trao đổi về những bước phát triển trong quan hệ song phương và các công việc cần thúc đẩy trong thời gian tới để tiếp tục thúc đẩy mối quan hệ cùng phát triển.Tại cuộc gặp Tổng thống Brazil Luiz Inácio Lula da Silva, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng trân trọng chuyển tới Tổng thống lời thăm hỏi của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và các lãnh đạo cấp cao Việt Nam.Chúc mừng Tổng thống Lula da Silva tái đắc cử nhiệm kỳ 2027-2031, Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định Việt Nam luôn coi trọng quan hệ với Brazil, một trong những đối tác quan trọng hàng đầu của Việt Nam tại Mỹ Latinh.Trên cơ sở những bước phát triển của quan hệ hai nước thời gian qua, Thủ tướng mong Tổng thống Lula da Silva và Chính phủ Brazil tiếp tục quan tâm thúc đẩy quan hệ đối tác chiến lược Việt Nam - Brazil trong nhiệm kỳ mới.Tổng thống Lula da Silva bày tỏ vui mừng gặp Thủ tướng Lê Minh Hưng và nhắc lại những ấn tượng tốt đẹp về đất nước, con người Việt Nam, cũng như về các cuộc trao đổi cấp cao giữa hai nước thời gian qua.Tổng thống khẳng định Brazil coi trọng quan hệ với Việt Nam, đồng thời bày tỏ mong muốn hai bên tiếp tục phối hợp để đưa quan hệ đối tác chiến lược ngày càng đi vào chiều sâu.Hai nhà lãnh đạo đánh giá cao những bước tiến trong quan hệ song phương kể từ khi Việt Nam và Brazil nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược vào tháng 11/2024.Để tiếp tục thúc đẩy hợp tác giữa hai nước, hai nhà lãnh đạo nhất trí đẩy mạnh triển khai Kế hoạch Hành động giai đoạn 2025-2030, chú trọng thực hiện hiệu quả các nội dung hai bên đã thống nhất.Tại cuộc gặp Thủ tướng Canada Mark Carney, hai Thủ tướng nhấn mạnh ý nghĩa của việc nâng cấp quan hệ Việt Nam - Canada lên đối tác chiến lược nhân chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Canada tháng 9/2026, mở ra giai đoạn phát triển mới với tầm mức và độ gắn kết cao hơn, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân và doanh nghiệp hai nước.Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng gặp Thủ tướng Canada Mark Carney (Ảnh: TTXVN).Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết Chính phủ Việt Nam đang chỉ đạo các bộ, ngành và địa phương triển khai các kết quả của chuyến thăm. Thủ tướng đề nghị hai bên sớm cụ thể hóa các cam kết đã đạt được thành những chương trình, dự án hợp tác cụ thể. Trong quá trình triển khai, các chương trình, dự án cần có tiến độ rõ ràng và hướng tới những kết quả thiết thực cho quan hệ hai nước.Thủ tướng Mark Carney khẳng định Canada coi trọng quan hệ Đối tác Chiến lược với Việt Nam. Thủ tướng Canada nhất trí hai bên cần phối hợp chặt chẽ trong quá trình thực hiện các thỏa thuận cấp cao, đồng thời thúc đẩy hợp tác trong những lĩnh vực cùng ưu tiên và có thế mạnh.Hai Thủ tướng nhất trí giao Bộ Ngoại giao hai nước phối hợp đẩy nhanh việc triển khai Kế hoạch Hành động về quan hệ Đối tác Chiến lược Việt Nam - Canada.Tại các cuộc trao đổi với Thủ tướng Lào Saleumxay Kommasith, Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. và Thủ tướng Singapore Lawrence Wong, trong không khí thân tình và cởi mở, Thủ tướng Lê Minh Hưng và các nhà lãnh đạo chia sẻ về tình hình mỗi nước, những ưu tiên phát triển, các vấn đề quan tâm chung, những cơ hội và thách thức trong bối cảnh khu vực và thế giới đang có nhiều chuyển động mới.Trên nền tảng quan hệ hữu nghị và hợp tác tốt đẹp, Thủ tướng Lê Minh Hưng và các nhà lãnh đạo trao đổi về những định hướng nhằm tăng cường hợp tác, nhất là trong các lĩnh vực kết nối hạ tầng, năng lượng, hợp tác điện, chuyển đổi số và những lĩnh vực tiềm năng khác.Các cuộc trao đổi cũng đề cập đến những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai hợp tác, sự khác biệt về điều kiện và nhu cầu phát triển của mỗi nước, cũng như cách thức cùng tìm kiếm giải pháp phù hợp, tháo gỡ khó khăn, tạo thuận lợi cho việc triển khai các chương trình, dự án hợp tác.Các cuộc gặp đã góp phần vun đắp tình hữu nghị, tăng cường sự gắn bó và tin cậy giữa các nước thành viên, tạo thêm nền tảng thuận lợi cho hợp tác và phối hợp trong ASEAN, hướng tới một Cộng đồng ASEAN ngày càng gắn kết, phát triển và mang lại những lợi ích thiết thực cho người dân.Tại cuộc gặp người đồng cấp Australia Anthony Albanese, Thủ tướng Lê Minh Hưng cảm ơn Chính phủ và nhân dân Australia đã dành cho Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sự đón tiếp trọng thị, chu đáo trong chuyến thăm cấp Nhà nước tới Australia tháng 8/2026.Nhấn mạnh chuyến thăm đã tạo thêm động lực và định hướng mới cho quan hệ hai nước, Thủ tướng cho biết Chính phủ Việt Nam đang chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương khẩn trương triển khai những kết quả đạt được.Thủ tướng Lê Minh Hưng gặp Thủ tướng Australia Anthony Albanese (Ảnh: Dương Giang/TTXVN).Thủ tướng Anthony Albanese đánh giá cao tinh thần khẩn trương của Việt Nam, cho rằng việc sớm đưa các thỏa thuận vào thực hiện sẽ giúp quan hệ đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam-Australia phát triển ngày càng thực chất.Thủ tướng Lê Minh Hưng bày tỏ mong muốn hai bên tiếp tục củng cố tin cậy chính trị, tăng cường lòng tin chiến lược; trân trọng mời Thủ tướng Anthony Albanese sớm thăm lại Việt Nam, dự Tuần lễ Cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) 2027 và cử lãnh đạo Australia tham dự Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ 4.Thủ tướng Australia cảm ơn lời mời, khẳng định Australia luôn sẵn sàng phối hợp, hỗ trợ và ủng hộ Việt Nam đảm nhiệm thành công vai trò nước chủ nhà APEC 2027.Trao đổi về hợp tác kinh tế, Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị hai bên cùng hướng tới mục tiêu đưa kim ngạch thương mại song phương đạt 20 tỷ USD và tăng gấp đôi đầu tư hai chiều; mong Australia tiếp tục duy trì nguồn cung năng lượng ổn định, trong đó có khí hóa lỏng (LNG) và khoáng sản chiến lược, tháo gỡ rào cản để hàng hóa hai nước tiếp cận thị trường thuận lợi hơn.Thủ tướng cũng đề nghị mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực công nghệ cao, trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, công nghệ sinh học, y sinh, nghiên cứu biển và hydrogen xanh; khẳng định Việt Nam cam kết tạo môi trường chính sách, pháp lý thuận lợi cho doanh nghiệp, nhà đầu tư Australia hoạt động lâu dài tại Việt Nam.Thủ tướng Anthony Albanese đánh giá cao những thành tựu phát triển kinh tế-xã hội và các định hướng phát triển mới của Việt Nam, nhận định đây là cơ sở mở ra nhiều cơ hội hợp tác.Nhấn mạnh Việt Nam giữ vị trí quan trọng trong Chiến lược Kinh tế Đông Nam Á đến năm 2040 của Australia, Thủ tướng cho biết Australia khuyến khích các doanh nghiệp và quỹ đầu tư lớn tìm kiếm cơ hội tại Việt Nam, nhất trí cùng thúc đẩy hợp tác trong những lĩnh vực hai bên có thế mạnh và nhu cầu bổ trợ.Về quốc phòng và gìn giữ hòa bình, Thủ tướng Lê Minh Hưng cảm ơn Australia đã hỗ trợ Việt Nam triển khai lực lượng tới các phái bộ Liên hợp quốc; đề nghị hai bên thực hiện hiệu quả các thỏa thuận hợp tác quốc phòng và gìn giữ hòa bình.Thủ tướng cũng mong Australia tiếp tục chia sẻ thông tin, dữ liệu và kỷ vật liên quan đến bộ đội Việt Nam trong chiến tranh, góp phần vào Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ.Thủ tướng Anthony Albanese khẳng định Australia coi trọng hợp tác quốc phòng với Việt Nam và sẵn sàng phối hợp trong những hoạt động thiết thực, giàu ý nghĩa nhân văn.Hai nhà lãnh đạo nhất trí đẩy mạnh hợp tác khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, những lĩnh vực mở ra cơ hội lớn nhưng cũng đòi hỏi hai nước tăng cường trao đổi kinh nghiệm và phối hợp quản trị các thách thức mới; tiếp tục quan tâm thúc đẩy hợp tác giáo dục, văn hóa, du lịch và giao lưu nhân dân, những cầu nối bền vững đưa quan hệ đến gần gũi hơn với người dân, nhất là thế hệ trẻ.Hai Thủ tướng cũng trao đổi về một số vấn đề cùng quan tâm, khẳng định tiếp tục phối hợp chặt chẽ, chia sẻ thông tin đầy đủ và toàn diện.Về tình hình quốc tế, khu vực, hai nhà lãnh đạo nhất trí tăng cường tham vấn tại các cơ chế đa phương như ASEAN, Liên hợp quốc và APEC; nhấn mạnh ủng hộ vai trò trung tâm của ASEAN và các nỗ lực hỗ trợ Myanmar sớm tìm giải pháp vượt qua khó khăn, chia sẻ tầm quan trọng của bảo đảm an ninh, an toàn và tự do hàng hải, thúc đẩy xây dựng Bộ Quy tắc ứng xử của các bên ở Biển Đông (COC) hiệu lực, thực chất, phù hợp với luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS) năm 1982, cùng đóng góp vào hòa bình, ổn định và hợp tác ở khu vực và trên thế giới.link: https://dantri.com.vn/thoi-su/thu-tuong-le-minh-hung-trao-doi-tiep-xuc-song-phuong-voi-lanh-dao-nhieu-nuoc-20261116065255145.htm