Thực hiện Nghị quyết số 05-NQ/TW ngày 01/11/2016 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII về “Một số chủ trương, chính sách lớn nhằm tiếp tục đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao chất lượng tăng trưởng, năng suất lao động, sức cạnh tranh của nền kinh tế”, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Hà Tĩnh đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt, triển khai nhiều giải pháp đồng bộ và đạt được kết quả quan trọng trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội, tạo nền tảng cho phát triển nhanh và bền vững.

Chủ động ban hành cơ chế, chính sách phù hợp

Ngay sau khi Trung ương ban hành Nghị quyết số 05-NQ/TW, Tỉnh ủy Hà Tĩnh đã kịp thời ban hành Chương trình hành động, cụ thể hóa mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp phù hợp với thực tiễn. UBND tỉnh cùng các sở, ngành liên quan đã xây dựng nhiều cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển sản xuất, cải thiện môi trường đầu tư, nâng cao năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI).

Nhiều nghị quyết, đề án lớn được ban hành về phát triển hạ tầng, công nghiệp, nông nghiệp công nghệ cao, kinh tế số, chuyển đổi số; đồng thời khuyến khích, thu hút đầu tư vào các dự án trọng điểm như Khu kinh tế Vũng Áng, cảng biển Vũng Áng – Sơn Dương, hạ tầng giao thông chiến lược. Đây là những bước đi quan trọng nhằm chuyển dịch mô hình tăng trưởng từ chiều rộng sang chiều sâu, chú trọng chất lượng và hiệu quả.

Kinh tế tăng trưởng khá, cơ cấu chuyển dịch tích cực

Trong giai đoạn 2016 – 2023, GRDP bình quân của tỉnh đạt trên 5,5%/năm (2016 – 2020) và khoảng 7,5%/năm (2021 – 2023), thuộc nhóm tăng trưởng cao của Bắc Trung Bộ. Cơ cấu kinh tế chuyển dịch đúng hướng, công nghiệp – xây dựng và dịch vụ tăng nhanh, nông nghiệp giảm dần nhưng vẫn giữ vai trò nền tảng.

Khu kinh tế Vũng Áng trở thành động lực phát triển với nhiều dự án quy mô lớn như Formosa Hà Tĩnh, Nhiệt điện Vũng Áng, các dự án điện gió, điện mặt trời, LNG… đóng góp lớn cho ngân sách và xuất khẩu.

Lãnh đạo tỉnh tham dự Lễ khánh thành Tổ máy số 1 Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng II
 

Trong nông nghiệp, tỉnh chú trọng phát triển công nghệ cao, hữu cơ, liên kết chuỗi giá trị; hình thành nhiều vùng sản xuất tập trung (cam Khe Mây, bưởi Phúc Trạch, lúa chất lượng cao…). Nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là nuôi tôm công nghệ cao ở Kỳ Anh, Cẩm Xuyên, Lộc Hà tiếp tục phát triển mạnh.

Dịch vụ, thương mại, du lịch cũng khởi sắc, hạ tầng tại Thiên Cầm, Xuân Thành, Hải Thượng Lãn Ông… được đầu tư, lượng khách du lịch tăng đều qua các năm.

Huy động và sử dụng hiệu quả nguồn lực đầu tư
 

Hà Tĩnh ưu tiên nguồn lực phát triển hạ tầng chiến lược, nhất là giao thông và đô thị. Nhiều công trình trọng điểm hoàn thành như đường ven biển Xuân Hội – Thạch Khê – Vũng Áng, nâng cấp Quốc lộ 1A, cao tốc Bắc – Nam đoạn Bãi Vọt – Vũng Áng, cảng biển Vũng Áng – Sơn Dương… tạo động lực thu hút đầu tư.

Tổng vốn đầu tư toàn xã hội giai đoạn 2016 – 2023 đạt hàng trăm nghìn tỷ đồng; FDI đạt 79 dự án với hơn 12 tỷ USD đăng ký, trong đó Khu kinh tế Vũng Áng tiếp tục là điểm sáng.

Doanh nghiệp tư nhân phát triển mạnh, số lượng đăng ký mới tăng nhanh; nhiều doanh nghiệp ứng dụng công nghệ, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế và giải quyết việc làm.

Đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số

Xác định cải cách hành chính, chính quyền điện tử và chuyển đổi số là khâu đột phá, Hà Tĩnh đã vận hành Trung tâm Phục vụ hành chính công, triển khai Bộ phận Một cửa các cấp, dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, 4. Nhờ đó, chỉ số PCI năm 2022 xếp thứ 20/63; chỉ số PAR Index đứng thứ 10; SIPAS thuộc nhóm 15 tỉnh dẫn đầu cả nước.

Phát triển văn hóa – xã hội, bảo đảm an sinh

Cùng với phát triển kinh tế, tỉnh quan tâm văn hóa – xã hội, giáo dục, y tế, an sinh. Tỷ lệ hộ nghèo giảm còn dưới 3%; chính sách người có công, bảo trợ xã hội được thực hiện đầy đủ. Tỷ lệ trường học đạt chuẩn quốc gia cao; nhiều bệnh viện được đầu tư, nâng cấp.

Phong trào xây dựng nông thôn mới đạt nhiều kết quả nổi bật: đến 2023, có 173/182 xã đạt chuẩn, trong đó 66 xã nâng cao, 23 xã kiểu mẫu; 4/13 huyện đạt chuẩn nông thôn mới.

Hạn chế và bài học kinh nghiệm

Kinh tế vẫn có quy mô nhỏ, sức cạnh tranh chưa cao; hạ tầng một số khu, cụm công nghiệp còn thiếu đồng bộ; nguồn nhân lực chất lượng chưa đáp ứng yêu cầu; khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo còn hạn chế. Nguyên nhân là điểm xuất phát thấp, nguồn lực hạn chế, thiên tai dịch bệnh tác động, một số cấp ngành chưa thật sự quyết liệt.

Bài học rút ra là phải tăng cường vai trò lãnh đạo toàn diện của Đảng; cụ thể hóa kịp thời chủ trương, nghị quyết; huy động và sử dụng hiệu quả nguồn lực; coi trọng chất lượng, hiệu quả, bền vững; gắn tăng trưởng kinh tế với an sinh xã hội, bảo vệ môi trường và bảo đảm quốc phòng – an ninh.

Nhiệm vụ trọng tâm thời gian tới

• Đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế, phát triển công nghiệp chế biến – chế tạo, năng lượng tái tạo, logistics, du lịch.

• Thu hút đầu tư hạ tầng chiến lược, khu kinh tế, khu công nghiệp; thúc đẩy khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo, kinh tế số, kinh tế xanh, tuần hoàn.

• Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tăng cường ứng dụng khoa học – công nghệ, chuyển đổi số.

• Tiếp tục cải cách hành chính, cải thiện môi trường đầu tư.

• Quan tâm phát triển văn hóa – xã hội, an sinh; thực hiện tốt chính sách với người có công, hộ nghèo, đồng bào vùng sâu vùng xa.

• Xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh; phòng chống tham nhũng, lãng phí; giữ vững quốc phòng – an ninh, mở rộng đối ngoại.

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng và cách mạng công nghiệp 4.0, việc tiếp tục đổi mới mô hình tăng trưởng theo tinh thần Nghị quyết số 05-NQ/TW là nhiệm vụ then chốt để Hà Tĩnh phát triển nhanh, bền vững. Thành công đó đòi hỏi sự đồng thuận, quyết tâm cao của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và toàn thể nhân dân, với phương châm “Tăng trưởng kinh tế đi đôi với tiến bộ, công bằng xã hội và bảo vệ môi trường”.