Cuộc gặp của Tổng thống Trump và Thủ tướng Takaichi mở ra “kỷ nguyên vàng” trong quan hệ Nhật - Mỹ

Cuộc gặp thượng đỉnh đầu tiên giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi đã diễn ra tại Tokyo.

 

Tổng thống Trump và Thủ tướng Takaichi (bên phải) tại Hội nghị thượng đỉnh Nhật Bản - Mỹ ở Tokyo, ngày 28/10/2025 (Ảnh: AFP)
 

Tổng thống Mỹ đã hội đàm với Thủ tướng Nhật Bản trong khuôn khổ chuyến công du châu Á, đánh dấu cuộc gặp đầu tiên giữa hai nhà lãnh đạo kể từ khi ông Trump trở lại Nhà Trắng hồi đầu năm và sau khi bà Takaichi được bầu làm Thủ tướng Nhật Bản.

Hai nhà lãnh đạo đã khởi đầu một chương mới trong quan hệ đồng minh Mỹ - Nhật, cam kết tăng cường hợp tác về quốc phòng, kinh tế và an ninh chiến lược trong bối cảnh cạnh tranh khu vực ngày càng gay gắt.

Bà Takaichi và ông Trump đã ký kết một loạt văn kiện hợp tác, trong đó có thỏa thuận bảo đảm nguồn cung khoáng sản chiến lược và đất hiếm - lĩnh vực được xem là then chốt trong an ninh kinh tế, đặc biệt trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang chịu ảnh hưởng mạnh từ chính sách kiểm soát xuất khẩu của Trung Quốc.

Phát biểu mở đầu hội nghị, bà Sanae Takaichi - người vừa trở thành nữ Thủ tướng đầu tiên trong lịch sử Nhật Bản - khẳng định mong muốn "xây dựng một kỷ nguyên vàng mới của liên minh Nhật - Mỹ", nhấn mạnh quan hệ song phương hiện nay "đã trở thành liên minh vững mạnh nhất thế giới". Bà cũng ca ngợi vai trò của ông Trump trong việc thúc đẩy hòa bình tại Trung Đông và giải quyết xung đột giữa Thái Lan - Campuchia, gọi đó là "thành tựu lịch sử chưa từng có tiền lệ".

Chính phủ Nhật Bản đã dành cho Tổng thống Donald Trump sự đón tiếp trọng thị (Ảnh: AFP)
 

Thủ tướng Takaichi cho biết bà sẽ đề cử Tổng thống Trump cho Giải Nobel Hòa bình, đồng thời thông báo kế hoạch tặng 250 cây hoa anh đào nhân dịp kỷ niệm 250 năm Ngày Độc lập của Hoa Kỳ vào năm 2026 - biểu tượng của tình hữu nghị giữa hai quốc gia.

Về phần mình, Tổng thống Trump khẳng định: "Tôi luôn dành tình cảm và sự tôn trọng sâu sắc cho Nhật Bản. Mối quan hệ giữa hai nước sẽ mạnh mẽ hơn bao giờ hết. Bất cứ khi nào Nhật Bản cần, nước Mỹ sẽ luôn ở bên cạnh". Ông cũng bày tỏ niềm tin rằng "Thủ tướng Takaichi sẽ là một trong những nhà lãnh đạo vĩ đại nhất của Nhật Bản".

Cũng trong cuộc gặp, hai bên cũng tái khẳng định cam kết tăng cường năng lực răn đe và ứng phó của liên minh an ninh Nhật - Mỹ trước các thách thức ngày càng lớn từ Trung Quốc và Triều Tiên. Thủ tướng Takaichi nhấn mạnh kế hoạch tăng chi tiêu quốc phòng của Nhật Bản lên 2% GDP vào tháng 3/2026, sớm hơn 2 năm so với mục tiêu ban đầu, đáp ứng lời kêu gọi của Washington về việc các đồng minh chia sẻ gánh nặng an ninh khu vực.

Bà Takaichi - một chính trị gia bảo thủ kiên định và là học trò thân tín của cố Thủ tướng Shinzo Abe - được cho là đang nỗ lực duy trì mối quan hệ cá nhân gần gũi với Tổng thống Trump, người từng có tình bạn sâu sắc với ông Abe trước khi ông bị ám sát năm 2022. Trên chuyến bay tới Tokyo, ông Trump nói với phóng viên rằng ông thấy ở bà Takaichi "sự tương đồng triết lý chính trị với ông Abe".

Tại hội nghị, hai nhà lãnh đạo cũng xác nhận việc thực thi hiệp định thương mại song phương đạt được hồi tháng 7, theo đó Nhật Bản cam kết đầu tư 550 tỷ USD vào các ngành công nghiệp chiến lược của Mỹ như chất bán dẫn, khoáng sản quan trọng và đóng tàu, đồng thời tăng cường nhập khẩu nông sản, khí đốt và xe bán tải từ Hoa Kỳ. Đổi lại, Washington đã giảm thuế nhập khẩu ô tô Nhật xuống còn 15%, từ mức 27,5% trước đó.

Tổng thống Donald Trump đã dành nhiều lời khen ngợi cho Thủ tướng Sanae Takaichi (Ảnh: AFP)
 

Một trọng tâm khác của cuộc gặp là vấn đề những công dân Nhật bị Triều Tiên bắt cóc trong thập niên 1970 và 1980. Ông Trump cùng bà Takaichi đã gặp gỡ thân nhân của các nạn nhân và cam kết Washington sẽ "đồng hành cùng Tokyo cho đến khi vụ việc được giải quyết hoàn toàn".

Cũng trong khuôn khổ chuyến thăm, Tổng thống Trump đã có buổi tiếp kiến Nhật hoàng Naruhito tại Hoàng cung, sau đó cùng Thủ tướng Takaichi di chuyển bằng trực thăng Marine One tới căn cứ hải quân Mỹ ở Yokosuka, nơi hai nhà lãnh đạo sẽ lên tàu sân bay USS George Washington - biểu tượng sức mạnh của liên minh quân sự Mỹ - Nhật tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Trong các phát biểu công khai, Tổng thống Trump nhiều lần bày tỏ sự ngưỡng mộ đối với bà Takaichi, gọi bà là "người kế thừa tinh thần của Abe" và "một nhà lãnh đạo mạnh mẽ, thực tế, đáng tin cậy". Ông cũng cảm ơn bà vì những món quà mang đậm ý nghĩa cá nhân - trong đó có cây gậy golf của Abe, túi golf ký tặng bởi tay golf nổi tiếng Hideki Matsuyama và quả bóng golf phủ vàng lá Nhật Bản.

Thủ tướng Takaichi cho biết bà sẽ đề cử Tổng thống Trump cho Giải Nobel Hòa bình (Ảnh: AFP)
 

Các nhà quan sát cho rằng việc bà Takaichi liên tục nhắc đến di sản chính trị của cố Thủ tướng Shinzo Abe và thể hiện sự gần gũi với Tổng thống Trump là một chiến lược nhằm củng cố vị thế trong nước khi liên minh cầm quyền của bà vẫn thiếu hai ghế để giành đa số tuyệt đối tại Hạ viện. Sự ủng hộ của Mỹ được xem là yếu tố then chốt giúp bà tăng cường niềm tin công chúng trong giai đoạn đầu nhiệm kỳ.

Chuyến thăm lần này của ông Trump là lần đầu tiên trở lại Nhật Bản kể từ năm 2019, khi ông tham dự Hội nghị Thượng đỉnh G20 tại Osaka. Tokyo là điểm dừng chân thứ hai trong chuyến công du 3 nước châu Á của Tổng thống Mỹ, sau Malaysia và trước khi ông tới Hàn Quốc vào ngày 29/10 để gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, với mục tiêu tìm kiếm một thỏa thuận tạm ngừng cuộc chiến thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Trong cuộc gặp thượng đỉnh với Thủ tướng Takaichi, Tổng thống Trump nhấn mạnh: "Bất cứ khi nào Nhật Bản cần, nước Mỹ sẽ luôn ở bên cạnh".

Với hàng loạt tuyên bố và cam kết cụ thể, hội nghị thượng đỉnh giữa Tổng thống Trump và Thủ tướng Takaichi được đánh giá là bước ngoặt quan trọng mở ra chương mới trong quan hệ Nhật - Mỹ, củng cố vai trò trung tâm của Tokyo trong chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương của Washington, đồng thời khẳng định liên minh song phương này vẫn là trụ cột vững chắc bảo đảm an ninh và ổn định khu vực trong bối cảnh thế giới đang chứng kiến những biến động sâu sắc về địa chính trị.

Theo VTV

Link: https://vtv.vn/cuoc-gap-cua-tong-thong-trump-va-thu-tuong-takaichi-mo-ra-ky-nguyen-vang-trong-quan-he-nhat-my-100251028113120397.htm

Bình luận bài viết

Chưa có bình luận nào.

Xem nhiều nhất

Cách Iran xây dựng hình tượng tôn giáo cho tân Lãnh tụ Tối cao

Tin quốc tế 1 ngày trước

Hội đồng Chuyên gia Iran tối 8/3 thông báo chọn ông Mojtaba Khamenei, con trai giáo chủ Ali Khamenei, làm Lãnh tụ Tối cao kế nhiệm cha. Ông Khamenei đã thiệt mạng khi Mỹ và Israel ngày 28/2 mở chiến dịch không kích nhằm vào các mục tiêu quân sự và chính trị của Iran.Lãnh tụ Tối cao là vị trí quyền lực cao nhất trong hệ thống chính trị - tôn giáo Iran, giữ vai trò nguyên thủ quốc gia, tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang. Vị trí này cũng được nhiều tín đồ coi là có thẩm quyền lãnh đạo đối với khoảng 200 triệu người Hồi giáo dòng Shiite trên toàn thế giới.Do đó, giới giáo sĩ Iran đang củng cố hình ảnh, vị thế và sự ủng hộ cho ông Mojtaba, vào thời điểm Tehran đang trong cuộc chiến "mang tính sống còn" với Washington, Tel Aviv. Họ mô tả việc ông Khamenei thiệt mạng là "tử vì đạo", khắc họa Mojtaba là người kế thừa con đường đấu tranh của nước Cộng hòa Hồi giáo.Người dân Iran cầm ảnh Mojtaba Khamenei (phải) và tranh vẽ cha ông, cố giáo chủ Ali Khamenei, trong cuộc tuần hành ủng hộ tân Lãnh tụ Tối cao tại Tehran ngày 9/3. Ảnh: AFP"Tử vì đạo" là khái niệm trung tâm trong Hồi giáo dòng Shiite, bắt nguồn từ cái chết của Imam Hussein, cháu trai Nhà tiên tri Muhammad. Vào thế kỷ 7, Hussein từ chối tuyên thệ trung thành với Yazid I, người lên nắm quyền theo hình thức cha truyền con nối, dẫn đến trận chiến tại Karbala, Iraq, năm 680. Hussein cùng nhiều thành viên trong gia đình và người ủng hộ bị giết trong sự kiện này.Giới giáo sĩ Iran luôn mượn điển tích về sự hy sinh của Hussein làm biểu tượng cho tinh thần kháng chiến kể từ cuộc Cách mạng Hồi giáo 1979, khi phong trào do ông Ruhollah Khomeini dẫn dắt lật đổ sự cai trị của vua Mohammad Reza Pahlavi có quan điểm thân phương Tây.Đòn không kích của Mỹ, Israel ngày 28/2 đã khiến giáo chủ Khamenei, vợ, con gái, con rể cùng cháu ngoại của ông thiệt mạng, khi họ quây quần trong tháng lễ Ramadan của người Hồi giáo. Vợ cùng con trai của Mojtaba cũng chung số phận, trong khi ông được cho là bị thương và chưa xuất hiện trước công chúng.Quảng cáo"Trên nhiều khía cạnh, ông Mojtaba giờ đây trở thành hiện thân của câu chuyện Karbala. Điều đó có ý nghĩa rất sâu sắc trong xã hội Iran, kể cả với người không sùng đạo", Narges Bajoghli, phó giáo sư Trường Nghiên cứu Quốc tế Cao cấp của Đại học Johns Hopkins, nhận định.Truyền thông nhà nước Iran hiện mô tả Mojtaba là "Jaanbaz của Ramadan", cách gọi chỉ những chiến binh bị thương. Hội đồng giáo sĩ cấp cao Iran tái khẳng định lời thề "bằng dòng máu thuần khiết của mọi vị tử vì đạo từ thuở khai sinh Hồi giáo đến ngày nay", cam kết tuân phục Lãnh tụ Tối cao mới "như cách những chiến hữu tại Karbala trung thành với lãnh đạo của họ".Giới phân tích cho rằng cách tiếp cận này góp phần nâng cao vị thế tôn giáo cho ông Mojtaba, bởi đây là lần đầu tiên chuyển giao quyền lực diễn ra theo kiểu "cha truyền con nối" tại Iran từ sau cuộc cách mạng năm 1979. Động thái này đánh dấu một bước chuyển quan trọng trong quan điểm chính trị của Tehran, vốn từ lâu ưu tiên mô hình lãnh đạo dựa trên trình độ giáo luật thay vì huyết thống - một đặc trưng của các chế độ quân chủ mà cuộc cách mạng trước đây từng bác bỏ.Thực tế, vị thế tôn giáo của ông Mojtaba vốn còn phần nào mơ hồ, bởi theo quy định, Lãnh tụ Tối cao Iran phải là "mujtahid", giáo sĩ có đủ thẩm quyền đưa ra phán quyết tôn giáo.Ông Mojtaba từng theo học dưới sự hướng dẫn của nhiều "grand ayatollah"(đại giáo chủ). Năm 2022, một kênh truyền thông liên quan đến chủng viện tại thành phố Qom, trung tâm quan trọng của Hồi giáo dòng Shiite, gọi Mojtaba là "ayatollah", cho thấy ông có thể đã đạt tới trình độ mujtahid. Tuy nhiên, danh xưng ayatollah không do một cơ quan trung ương quyết định, mà thường hình thành từ sự công nhận của giới học giả, các chủng viện và cộng đồng tín đồ."Có lẽ sẽ cần khá nhiều thời gian để họ xây dựng cho ông hình ảnh của một học giả tôn giáo thực thụ", Eskandar Sadeghi-Boroujerdi, chuyên gia về Iran tại Đại học St. Andrews ở Scotland, nhận định.Cố lãnh tụ tối cao Ali Khamenei (trái) và tân Lãnh tụ Tối cao Mojtaba Khamenei. Ảnh: AFPTổng thống Trump trước đó công khai cảnh báo Iran về việc lựa chọn tân lãnh đạo, tuyên bố "người này phải được Mỹ phê chuẩn, nếu không sẽ khó trụ được lâu". Ông thậm chí yêu cầu phải được tham gia quá trình chọn Lãnh tụ Tối cao mới của Iran.Giới phân tích chỉ ra nghịch lý rằng lập trường này của ông Trump cũng giúp củng cố tính chính danh cho ông Mojtaba, vì việc chọn ông làm Lãnh tụ Tối cao sẽ gửi đi thông điệp cứng rắn đến Mỹ rằng Iran sẽ không khuất phục.Truyền thông nhà nước Iran ngày 9/3 phát hình ảnh các đám đông trên khắp đất nước thề ủng hộ tân Lãnh tụ Tối cao. Ở thành phố miền bắc Zanjan, hàng nghìn người đáp lại khẩu hiệu tưởng niệm ông Khamenei bằng câu: "Chúng tôi là những người đi theo ngài, Seyyed Mojtaba", sử dụng một tước hiệu tôn kính dành cho người được coi là hậu duệ của Nhà tiên tri Muhammad.Cựu phó tổng thống Iran Mohammad Mokhber mô tả ông Mojtaba là "tấm gương phản chiếu trọn vẹn giáo chủ tử vì đạo của chúng ta, Imam Khamenei". Theo ông Mokhber, việc là con trai của một vị tử vì đạo và có gia đình cũng chịu tổn thất trong chiến tranh chính là "huân chương danh dự".Ông Mojtaba từ lâu đã được đồn đoán là một trong những ứng viên tiềm năng kế nhiệm giáo chủ Khamenei. Suốt hàng chục năm, ông đã xây dựng quan hệ chặt chẽ với Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), lực lượng chỉ nghe lệnh Lãnh tụ Tối cao, và các cơ quan tình báo. Ông cũng tham gia điều hành nhiều công việc trong văn phòng của ông Khamenei.Theo ông Hamdi Malik, nhà nghiên cứu tại Viện Washington, việc ông Mojtaba lên kế nhiệm thực chất đã được chuẩn bị từ rất lâu."Ông Mojtaba đã dành nhiều năm xây dựng ảnh hưởng trong hệ thống quyền lực của Iran. Việc ông ấy nắm quyền lực hiện nay không phải là điều bất ngờ", Malik nói.VNE.vn\🔗Xem link nguồn